Een productiestop omdat een matrijs het begeeft. Het is een nachtmerrie voor elke productiemanager. De hele lijn staat stil, de levertijden komen in gevaar en de kosten lopen razendsnel op. Je beschouwt je matrijs misschien als een stuk gereedschap, maar in werkelijkheid is het een strategische investering en het kloppende hart van je productie. De levensduur ervan is direct gekoppeld aan je winstgevendheid en continuïteit.
Veel bedrijven zien onderhoud als een kostenpost, iets wat je doet als er al een probleem is. Maar wat als je die storingen een stap voor kunt zijn? In dit artikel gaan we verder dan de basis. We laten je zien hoe je met proactief onderhoud en slimme optimalisaties niet alleen de levensduur van je matrijzen verlengt, maar ook je efficiëntie verhoogt en de kwaliteit van je eindproduct waarborgt.
De basis voor een lange levensduur van je matrijs
Niet elke matrijs is hetzelfde. De levensduur hangt af van een aantal cruciale factoren die al bij het begin van het proces worden bepaald. Het begint allemaal met een goede matrijs, ontworpen voor jouw specifieke toepassing.
De belangrijkste factoren zijn:
- Materiaal van de matrijs
Een matrijs van gehard staal kan met gemak meer dan een miljoen cycli (ook wel ‘shots’ genoemd) aan, terwijl een aluminium matrijs doorgaans rond de 100.000 cycli meegaat. De keuze hangt af van je productievolume en de complexiteit van de verpakking.
- Gebruikt productiemateriaal
Werk je met abrasieve kunststoffen zoals glasvezelversterkte materialen? Dan zal je matrijs sneller slijten dan bij gebruik van standaard rPET of PP.
- Complexiteit van het ontwerp
Een complex verpakkingsontwerp met fijne details en scherpe hoeken vraagt meer van een matrijs dan een eenvoudig, rechttoe rechtaan ontwerp.
In de praktijk zien we vaak garanties voor onderhoudsintervallen. Een productiematrijs van hoge kwaliteit zou bijvoorbeeld de eerste 100.000 shots onderhoudsvrij moeten kunnen draaien. Tussen de 100.000 en 500.000 shots is preventief onderhoud essentieel en richting het miljoen is een grondige revisie vaak noodzakelijk om de kwaliteit te blijven garanderen.
Van reactief naar proactief onderhoud een slimme strategie
Wachten tot er iets kapotgaat is de duurste vorm van onderhoud. Het leidt tot onverwachte stilstand en stress. Een proactieve aanpak geeft je controle, voorspelbaarheid en rust.
Preventief onderhoud de basis van betrouwbaarheid
Dit is de meest cruciale stap om de levensduur te verlengen. Het is een vast ritme van inspecties en onderhoud op basis van het aantal draaiuren of cycli. Denk hierbij aan:
- Regelmatige inspectie
Visuele controle op slijtage, kleine scheurtjes of beschadigingen.
- Grondige reiniging
Verwijderen van productresten en vuil om de functionaliteit te waarborgen.
- Smering van bewegende delen
Voorkomt wrijving en overmatige slijtage.
- Tijdige vervanging
Het vervangen van slijtageonderdelen zoals uitstoters en afdichtingen voordat ze problemen veroorzaken.
Predictief onderhoud de toekomst is hier
De volgende stap is voorspellen wanneer onderhoud nodig is. Dankzij moderne productietechnieken en Industry 4.0 kunnen we matrijzen uitrusten met sensoren die continu data verzamelen over temperatuur, druk en trillingen. Door deze data te analyseren, kunnen we slijtagepatronen herkennen en onderhoud inplannen nog voordat er een defect optreedt. Onderzoek toont aan dat het gebruik van digitale tweelingen, een virtuele kopie van je matrijs, de downtime met wel 50% kan verminderen.
Technische optimalisaties die het echte verschil maken
Goed onderhoud is essentieel, maar er zijn ook technische aanpassingen die de levensduur en efficiëntie van een matrijs aanzienlijk kunnen verbeteren. Dit zijn details waar vaak overheen wordt gekeken, maar die een enorme impact hebben.
Geavanceerde koeling voor snellere cycli
De tijd die een product nodig heeft om af te koelen, bepaalt voor een groot deel de cyclustijd. Met ‘conformal cooling’, waarbij koelkanalen de vorm van het product volgen, wordt de warmte veel efficiënter afgevoerd. Dit resulteert niet alleen in kortere cyclustijden, maar ook in een hogere en constantere productkwaliteit.
Slim omgaan met sluitkracht en temperatuur
Vaak wordt een machine ingesteld op een te hoge sluitkracht ‘voor de zekerheid’. Dit veroorzaakt echter onnodige stress en slijtage op de matrijs. Door de sluitkracht precies af te stemmen, verminder je de belasting en verleng je de levensduur. Hetzelfde geldt voor een nauwkeurige temperatuurregeling. Een stabiele temperatuur zorgt voor minder interne spanning in het materiaal en een beter eindproduct.
De ROI van goed matrijs onderhoud
Is preventief onderhoud de investering waard? Absoluut. De kosten van een nieuwe matrijs variëren van een paar duizend euro tot ver boven de €150.000. De kosten van een paar uur preventief onderhoud vallen daarbij in het niet, zeker als je de kosten van ongeplande stilstand meerekent.
De voordelen zijn duidelijk:
- Minder downtime: Een betrouwbare productie zonder onverwachte onderbrekingen.
- Lagere uitval: Consistente kwaliteit betekent minder afgekeurde producten.
- Hogere output: Geoptimaliseerde cyclustijden en minder stilstand leiden tot meer productie.
- Langere levensduur van je investering: Je haalt het maximale uit je kostbare matrijzen.
Een goed onderhouden matrijs is een sleutelfactor in een efficiënte verpakkingslijn en draagt direct bij aan een beter bedrijfsresultaat.
Jouw partner voor een zorgeloze productie
Bij MultiTray zien we een matrijs niet als een los onderdeel, maar als een integraal onderdeel van jouw succes. Als familiebedrijf geloven we in een persoonlijke, no-nonsense aanpak. We denken met je mee en kijken verder dan alleen de verpakking. We streven ernaar een partner te zijn die je helpt je productieprocessen te optimaliseren en de continuïteit te waarborgen.
Of het nu gaat om het ontwikkelen van een onderhoudsplan op maat, het uitvoeren van reparaties of het upgraden van een bestaande matrijs voor nieuwe toepassingen, ons team staat voor je klaar.
Veelgestelde vragen over matrijs onderhoud
Hoe vaak moet mijn matrijs onderhoud krijgen?
Dit hangt sterk af van de gebruikte materialen, de complexiteit en het aantal productieruns. Een goede vuistregel is om na elke 100.000 tot 500.000 cycli een preventieve onderhoudsbeurt in te plannen, maar we kunnen een plan op maat maken dat perfect past bij jouw situatie.
Is preventief onderhoud echt de kosten waard?
Ja. De kosten van gepland onderhoud zijn een fractie van de kosten van ongeplande stilstand, spoedreparaties en mogelijke reputatieschade door vertraagde leveringen. Het is een investering die zichzelf altijd terugverdient in betrouwbaarheid en efficiëntie.
Kan een oude matrijs worden aangepast voor een nieuw product?
In veel gevallen is dit mogelijk. Een aanpassing of revisie kan een kosteneffectief alternatief zijn voor de aanschaf van een volledig nieuwe matrijs. We kunnen je helpen de mogelijkheden te beoordelen en de beste keuze te maken.
Wat is het verschil in levensduur tussen een stalen en een aluminium matrijs?
Een stalen matrijs is ontworpen voor grote volumes en kan meer dan een miljoen cycli meegaan. Een aluminium matrijs is geschikter voor kleinere series of prototypes en heeft een levensduur van ongeveer 100.000 cycli.
Zet de volgende stap naar een langere levensduur
Stop met brandjes blussen en begin met strategisch denken over je meest waardevolle productiemiddel. Een goed onderhouden matrijs is de sleutel tot een zorgeloze en winstgevende productie.
Ben je benieuwd hoe we de levensduur van jouw matrijzen kunnen maximaliseren? Neem contact met ons op voor een vrijblijvend gesprek. We delen graag onze kennis en ervaring.
